Jak zapobiegać
nocnym potom

Pocenie się to naturalny sposób, w jaki organizm reguluje swoją temperaturę. Dlatego pocimy się, gdy na zewnątrz jest gorąco lub kiedy ćwiczymy. Możemy jednak pocić się także z innych powodów, np. gdy jesteśmy zdenerwowani, zestresowani albo chorzy.

Istnieje wiele przyczyn nadmiernego pocenia się podczas snu i większość z nas od czasu do czasu ma gorącą, spoconą noc – może to być spowodowane upałem, zbyt ciepłą piżamą albo grubą kołdrą. Częste epizody nadmiernego pocenia w nocy, kiedy budzisz się, a prześcieradło i pościel są zupełnie mokre, to już coś innego – za takimi regularnymi nocnymi potami mogą stać różne ukryte przyczyny.

Przyczyny nadmiernego pocenia się w nocy mogą mieć charakter krótkotrwały (np. gorączka), ale inne, takie jak menopauza, mogą powodować nocne poty przez dłuższy czas.

Zarówno alkohol, jak i kawa działają pobudzająco i mogą przyspieszać pracę serca, co podnosi temperaturę ciała.

Kobiety, które wchodzą w okres menopauzy lub się do niej zbliżają, mogą doświadczać nocnych potów. Uważa się, że zmiany w wytwarzaniu hormonów – estrogenu i progesteronu – wpływają na termoregulację organizmu, prowadząc do nadmiernego pocenia i uderzeń gorąca.

Większość kobiet w okresie menopauzy lub perimenopauzy – czyli przejściowym okresie poprzedzającym menopauzę – doświadcza uderzeń gorąca. Występują one w ciągu dnia i zwykle trwają kilka minut. Pojawiają się także w nocy i mogą zaburzać sen.

Hiperhydroza to schorzenie, w którym organizm wydziela pot, mimo że nie musi się chłodzić. Nadmierna potliwość może nasilać się pod wpływem określonych czynników, takich jak nadwaga, spożywanie alkoholu, choroby – np. cukrzyca lub nadczynność tarczycy – menopauza czy stosowanie niektórych leków.

U większości z nas nadmierne pocenie się to jedynie nieprzyjemna, ale niegroźna dolegliwość, jednak w niektórych przypadkach nocne poty mogą być objawem choroby współistniejącej. Jeśli regularnie budzisz się przemoczony potem, przez dłuższy czas występują u Ciebie również inne objawy – takie jak utrata masy ciała, gorączka lub ból – albo jeśli nocne poty zaburzają Twój sen, skonsultuj się z lekarzem.

Podczas walki organizmu z infekcją temperatura ciała może się podnosić. Gorączka zazwyczaj nie powinna utrzymywać się dłużej niż jedną–dwie noce.

Niektóre leki mogą powodować nadmierne pocenie się podczas snu. Najczęściej są to:

• leki przeciwdepresyjne
• leki na nadciśnienie
• leki stosowane w terapii hormonalnej

Jeśli podejrzewasz, że Twoje leki mogą wywoływać nocne poty, skontaktuj się z lekarzem.

Podwzgórze – część mózgu odpowiedzialna za regulację temperatury ciała – pełni również kluczową rolę w układzie hormonalnym. Zaburzenia układu dokrewnego wpływają więc na mechanizm termoregulacji. Do problemów hormonalnych, które mogą powodować nocne poty, należą m.in. nadczynność tarczycy oraz cukrzyca.

Stres może wywoływać nadmierne pocenie się w ciągu dnia (często objawia się to np. spoconymi dłońmi czy wilgotnymi pachami) i dotyczy to również nocy. Gdy jesteś zestresowany, organizm uwalnia hormony stresu – adrenalinę i kortyzol – które uruchamiają reakcję „walcz lub uciekaj” i aktywują gruczoły apokrynowe, czyli gruczoły potowe w okolicy pach i pachwin, pobudzając je do wydzielania potu.

Niektóre kobiety doświadczają nocnych potów tuż przed miesiączką lub w jej trakcie. Wynika to z naturalnych wahań hormonalnych, które są częścią cyklu menstruacyjnego. W czasie menstruacji poziom progesteronu rośnie, przez co spada poziom estrogenu. Ta nierównowaga wpływa na podwzgórze – część mózgu odpowiedzialną za regulację temperatury ciała – i uruchamia reakcję, która „podpowiada” organizmowi, że powinien się schłodzić.

Ponieważ pocenie się to sposób, w jaki ciało reguluje temperaturę, taka odpowiedź organizmu może powodować uderzenia gorąca lub nocne poty. Czasami objawy utrzymują się w trakcie okresu, ale zwykle zanikają po kilku dniach.

Tak jak nie ma jednej przyczyny nocnych potów, tak nie istnieje też jedno uniwersalne rozwiązanie. Ważne jest, aby wykluczyć, że nocne poty są objawem poważniejszej choroby, dlatego jeśli się niepokoisz lub jeśli nocne poty zaburzają Twój sen i codzienne funkcjonowanie, skonsultuj się z lekarzem.

Istnieje jednak kilka sposobów na zmniejszenie skutków nocnych potów:

• Śpij w chłodniejszym pokoju, najlepiej z uchylonym oknem
• Rozważ materac o dobrej przepuszczalności powietrza, który nie zatrzymuje ciepła
• Wybieraj przewiewną, bawełnianą pościel zamiast tkanin syntetycznych
• Regularnie zmieniaj pościel – co najmniej raz w tygodniu. Nagromadzone martwe komórki naskórka i zabrudzenia mogą zmniejszać przewiewność prześcieradeł i kołdry
• Noś luźną piżamę z naturalnych materiałów, takich jak bawełna czy len
• Bierz prysznic przed snem i stosuj antyperspirant